یک جمع بندی کلی و شسته رفته از عربی سوم راهنمایی
یک جمع بندی کلی و شسته رفته از عربی سوم راهنمایی
1- فعل ماضی : 14 صیغه (6غایب / 6مخاطب /2متکلم ) و ساخت آنها :
ریشه + هیچی / الف / واو / ت/ تا / نَ / تَ / تما / تم / تِ / تما / تنّ / تُ / نا
2- فعل مضارع : 14 صیغه (6غایب / 6مخاطب / 2 متکلم ) و ساخت آنها
حروف (أتین ) که بر سر فعل ماضی میاد و اون رو تبدیل به مضارع میکنه . اولی و دومی و سومی و ششمی (ی ) میگیره / سیزدهمی (أ ) میگیره / چهاردهمی (ن ) میگیره / بقیه شون (ت ) میگیرن .
و در آخرشون : هیچی / ان / ون / هیچی / ان / ن / هیچی / ان / ون / ین / ان / ن / هیچی / هیچی
3- فعل ماضی منفی :
ما + فعل ماضی
4- فعل مضارع منفی :
لا + فعل مضارع
5- فعل مستقبل :
س یا سوف + فعل مضارع
6- کلمات پرسشی :
مَن (چه کسی ) / ما (چه چیزی ) / این (کجا ) / ماذا ( چه چیزی ) که معمولا قبل از فعل میاید و نقش مفعول را دارد / لماذا (چرا ) / متی (چه وقت ) / کیف ( چگونه ) / هل ( آیا )/ أ ( آیا ) که هم در جمله پرسشی منفی می آید هم در جمله پرسشی مثبت برخلاف هل که فقط در جمله مثبت می اید مانند : أ تعلم آنّ الله رب العالمین ؟ یا أ لا تعلم آنّ الله رب العالمین ؟ / بماذا ( با چه چیزی ) /
7- وزن کلمات :
با پیدا کردن کلمات هم خانواده سه حرف مشترک را که به ترتیب در همه کلمات آمده پیدا کرده و با گذاردن سه حرف اصلی فعل به جای آن سه حرف وزن کلمه به دست می آید و بر عکس عمل کردن باعث میشود که کلمه را به وزن خواسته شده ببرید . سه وزن فعیل و فاعل و مفعول را به ترتیب صفت مطلق / صفت فاعلی و صفت مفعولی می گویند .
8- فعل امر :
فعل امر مخاطب از فعل مضارع مخاطب ساخته شده و برای این کار
1 - حذف حرف مضارع از ابتدای فعل
2 - آوردن همزه (ا) به جای حرف مضارع
3 - ساکن کردن حرف آخر
4 - حذف نون رفع نشانه ساکن کردن فعل می باشد البته در امر
5 - ن از آخر فعل جمع مونث حذف نمیشود .
6 - اگر حرف مضارع را از اول فعل برداشتیم و توانستیم فعل را بخوانیم با حرکت خودش ، دیگر احتیاج به آوردن همزه نیست . مثل : تـُسَبِّحُ که امرآن میشود : سَبِّح
ü مثال : تذهبُ .... إ ذهب / تذهبین .... إذهبی
9- ساخت فعل نهی :
لا + فعل مضارع به همراه ساکن کردن حرف آخر که دقیقا مانند فعل امر ساکن میشود .
مثال : تذهبین ... لا تذهبی / تذهبن ... لا تذهبن
10- جمله اسمیه
جمله ای که با اسم شروع می شود و دارای دو رکن مهم می باشد : مبتدا و خبر
به اسمی که در ابتدا آمده مبتدا می گویند و به کلمه ای که مبتدا را کامل می کند خبر گفته می شود .
خبر میتواند اسم / فعل / حرف و اسم باشد .
مبتدا و خبر مرفوع هستند . خبر از نوع حرف و اسم و خبر از نوع فعل ماضی و صیغه 6 و 12 مضارع محلا مرفوع می باشند .
مبتدا معمولا دارای (ال ) می باشد و خبر معمولا با تنوین همراه است . مبتدا و خبر میتوانند جای خود را با یکدیگر عوض کنند البته تحت شرایطی . مثلا اینکه خبر از کلمات پرسشی باشد مانند ما هذه ؟ یا اینکه مبتدا اسم دارای تنوین باشد و خبر از نوع حرف و اسم باشد مثل : فی المحفظة قلمٌ .
11- جمله فعلیه :
جمله ای که با فعل شروع شده و هر فعلی حتما فاعل دارد .
فاعل مانند مبتدا و خبر مرفوع می باشد . فاعل همیشه بعد از فعل می آید پس اگر قبل از فعل قرار گرفت به آن فاعل نمی گوییم .
فاعل ، اسمی است که در جواب ( کی ، چی ) می آید و باید بعد از فعل باشد . مانند : خرج ناصرٌ من البیت . خارج شد ، کی ؟ ناصر
علامت های آخر فعل ( ضمایر متصل رفعی ) فاعل به حساب می آیند . مانند تُ در وجدتُ
فعل میتواند مفعول داشته باشد البته برخی از آن ها . مفعول کلمه ای است که در جواب چه چیزی را و چه کسی را می آید و حرکت آن فتحه می باشد که به آن منصوب می گوییم .
مانند : سمعت فاطمة ُ کلامَ الحق . فاطمه شنید . چی رو ؟ سخن را که میشه مفعول (کلامَ )
12- جار و مجرور:
که میتونه هم در جمله اسمیه بیاد هم در جمله فعلیه
جار یعنی حروفی که باعث میشن اسم بعد از آنها مجرور بشه و حرکت کسره رو بگیره . این حروف برای شما عبارتند از : ( مِن / فی / الی / ب / ل / حتی / عن / علی / ک / ) حتی به شرط اینکه بعدش اسم اومده باشد میشه حرف جر ./ اگر بعد از لِ ، ضمیر قرار بگیره به شکل لَ خونده میشه مثل لَهم /
به اسم بعد از حروف جر ، مجرور به حرف جر می گویند .
به حرف جر و اسم بعد از آن ، روی هم ، جار و مجرور می گویند .
13- مضاف الیه :
اسمی که بعد از یک اسم دیگر آمده و در حقیقت با اسم قبل از خود یک ترکیب اضافی تشکیل می دهند . حرکت مضاف الیه مجرور است . برای تشخیص مضاف الیه کافی است حرکت کسره را از وسط دو اسم برداشته و با گذاشتن یک کاما (ویرگول ) و است در آخر جمله ببینید معنی می دهد یا نه . اگر معنی نداشت اسم دوم مضاف الیه است و حرکتش هم که کسره است .
مثل : تأمین معاش ِ .... فراهم کردنِ وسایل زندگی .... فراهم کردن ، وسایل زندگی است .. معنی نمی دهد پس معاش مضاف الیه است .
نکته ها :
1- علامت های فعل ( ضمایر متصل رفعی ) فاعل هستند . مثل تَ در سمعتَ .
2- کلمات پرسشی مَن / ما / ... می توانند در نقش مبتدا / خبر یا مفعول بیایند .
3- کلمات بر وزن فاعل / فعیل / مفعول .ç اسم هستند .
4- جمله اسمیه ç مبتدا + خبر
5- خبر اگر از نوع فعل باشد حتما دارای فاعل است .
6- جمله فعلیه: فعل + فاعل + مفعول + ....
7- مضاف الیه می تواند بعد از فاعل / مبتدا / مفعول / مجرور به حرف جر بیاید . مانند : اختُ محمدٍ ذهبت الی المکتبة یعنی خواهر محمد رفت به کتابخانه . محمد در اینجا مضاف الیه است و اخت مبتدا . یا رأیتُ محفظةَ التلمیذِ یعنی کیف دانش آموز را دیدم . کیف مفعول است و دانش آموز مضاف الیه
8- فاعل در صیغه های مفرد مذکر مخاطب / متکلم وحده و متکلم مع الغر فعل مضارع همیشه مستتر (مخفی ) است .
9- نقش ضمایر متصل نصبی یا جری ( ه /هما / هم / ها / هما / هن / ک / کما / کم / ک / کما / کن / ی/ نا )
حرف جر + ضمایر متصل ç ضمیر میشود مجرور به حرف جرو محلا مجرور
اسم + ضمیر متصل ضمیر میشود مضاف الیه و محلا مجرور
فعل + میر متصل ضمیر میشود مفعول و محلا منصوب
10- مواردی که اسم تنوین نمی گیرد ( تنوین ٌ یا ً یا ٍ )
1 - اسم دارای (ال ) باشد مانند الطالب
2 - اسم شخص مونث حقیقی باشد مانند فاطمة
3 - اسم الله
4 - اسمی که به اسم بعد خود اضافه شده و در واقع مضاف است مانند معاش العائلة
5 - اسم هایی مثل یعقوب / یوسف / ایوب / ابلیس و....
11- کل + اسم دارای (ال ) çبه معنی همه / کل + اسم دارای تنوین به معنی هر می باشد .
12- لا + اسم منصوب ç در وعنا حتما هیچ را می آوریم مانند لا خوفَ به معنی هیچ ترسی
13- فاعل همیشه بعد از فعل قرار می گیرد . البته ممکن است یک یا چند کلمه با فعل فاصله داشته باشد یا بلافاصله بعد از فعل آمده باشد . ولی در هر حال بعد از فعل می باشد .
14- مرفوعات : ُ ٌ / مبتدا ، خبر ، فاعل
15- منصوب : َ ً / مفعول
16- مجرورات : ِ ٍ / مجرور به حرف جر ، مضاف الیه
17- اسم جمع مذکر سالم هر وقت با (ون ) آمد حتما مرفوع است . مانند : الناس ُ مشغولونَ بشراء ... الناس ُ مبتدا و مرفوع / مشغولون : خبر از نوع اسم و مرفوع
18- اسم مثنی هر وقت با (ان ) آمد حتما مرفوع است .
تبدیل جمله اسمیه به فعلیه وبرعکس
یادتون باشد مبتدا و خبر (ازنوع فعل ) باید در جنس و تعداد با هم مطابقت کنند . مبتدا و خبر از نوع اسم در بعضی شرایط مثل هم نیستند . مثلا اینکه خبر جامد باشد . یعنی از کلمه ای گرفته نشده باشد . مثل : هؤلاء اسوة فی الدرس .
واما در جمله فعلیه : فعلی که فاعلش بعدش اومده به شکل یک اسم ظاهر ، در جنس با فاعل خودش مطابقت میکنه اما در تعداد نه . مثل : رجعت التلمیذات
حالا تبدیل جمله فعلیه رو به اسمیه ببینید :
رجعت التلمیذات که اسمیه اون میشه : التلمیذات رجعن
پاسخ دادن به سوالات :
برای مخاطب ها با متکلم و غایب ها رو باغایب جواب بدید . مخاطب مفرد رو با متکلم وحده و مخاطب مثنی و جمع رو با متکلم مع الغیر پاسخ بدید . غایب مفرد رو باغایب مفرد و غایب مثنی و جمع رو با غایب مثنی و جمع جواب بدید . مثال :
هل ذهبتَ الی المسجد؟ نعم ، ذهبتُ الی المسجد .
هل تذهبین الی المسجد؟ نعم، أذهبُ الی المسجد .
هل انتَ نادمٌ ؟ نعم ، أنا نادمٌ .
هل تذهبن الی المسجد؟ نعم، نذهبُ الی المسجد .
و........
سوال :
صرف این جمله در ماضی و مضارع
هذا الرجل خرج من ذلک الحانوت .
اول ماضی ها
للغائب : خود جمله
للغائبینِ : هذان الرجلان خرجا من ذلک الحانوت
للغائبینَ : هؤلاء الرجال خرجوا من ذلک الحانوت
للغائبة: هذه الامراة خرجت من ذلک الحانوت
للغائبتین ِ : هاتان الامراتان خرجتا من ذلک الحانوت
للغائبات : هؤلاء النساء خرجن من ذلک الحانوت
للمخاطب : ایها الرجل ! خرجتَ من ذلک الحانوت
للمخاطبین ِ : ایها الرجلان ! خرجتما من ذلک الحانوت
للمخاطبینَ : ایها الرجال ! خرجتم من ذلک الحانوت
للمخاطبة : ایتها الامراة ! خرجتِ من ذلک الحانوت
للمخاطبتین : ایتها الامراتان ! خرجتما من ذلک الحانوت
للمخاطبات : ایتها النساء ! خرجتن من ذلک الحانوت
للمتکلم وحده : خرجتُ من ذلک الحانوت
للمتکلم مع الغیر : خرجنا من ذلک الحانوت
واما مضارع .
برای مضارع کافی است تو همون جملات بالایی فعل های ماضی رو بردارید و مضارعش رو بذارید . چون فقط زمان داره تغییر میکند .
پس به ترتیب میشه :
به جای خرج ..... یخرج
به جای خرجا .... یخرجان
به جای خرجوا .... یخرجون
به جای خرجت ... تخرج
به جای خرجتا .... تخرجان
به جای خرجن .... یخرجن
به جای خرجتَ .... تخرج
به جای خرجتما ... تخرجان
به جای خرجتم .... تخرجون
به جای خرجت ..... تخرجین
............... بقیه اش رو هم خودتون بگید دیگه /
سلام بازدید کنندگان عزیز از اینکه به وبلاگ بنده سرزدید بسیار خوشحالم